Araç değer kaybı nedir, nasıl alınır?

Değer kaybı nedir?

Kaza geçiren bir araç ne kadar iyi onarılırsa onarılsın, ikinci el piyasasında hiç kaza görmemiş eşinden daha ucuza satılır. Çünkü alıcı, aracın hasar kaydını görür ve fiyatı buna göre düşürür.

Aracın kazadan önceki ikinci el değeri ile onarıldıktan sonraki ikinci el değeri arasındaki farka değer kaybı denir. Bu fark senin zararındır ve kazada kusuru olan tarafın sigortası tarafından karşılanır.

Değer kaybı neden oluşur?

Türkiye'de her kaza ve hasar kaydı, sigorta şirketlerinin ortak veri merkezinde (SBM / TRAMER) tutulur. Aracını satmak istediğinde alıcı bu kaydı birkaç saniyede sorgulayabilir. Ekspertiz raporunda da boyalı ve değişen parçalar tek tek yazılır.

• Hasar kaydı: Kayıtta görünen tutar ne kadar yüksekse, alıcının pazarlık payı o kadar artar.
• Boya ve değişen parça: Özellikle kaput, tavan ve şasiye yakın parçalardaki işlemler fiyatı ciddi düşürür.
• Güven kaybı: Alıcılar aynı fiyata hasarsız aracı tercih eder.

Değer kaybını kim öder?

Değer kaybını, kazada kusuru olan tarafın zorunlu trafik sigortası öder. Yani başvuru kendi sigortana değil, karşı tarafın trafik sigortasına yapılır.

• Kusur oranı kadar ödenir. Karşı taraf %75 kusurluysa, değer kaybının %75'ini alırsın. Kusur oranının neden bu kadar önemli olduğunu Kusur Oranı Rehberi'nde anlattık.
• Kasko kural olarak ödemez. Kasko kendi aracının hasarını karşılar ama değer kaybını genellikle kapsamaz. Bazı poliçelerde ek teminat olabilir; poliçeni kontrol et.
• Poliçe limiti vardır. Ödeme, karşı tarafın trafik sigortasının maddi hasar limitiyle sınırlıdır.

Kimler talep edebilir?

1 Temmuz 2026'da neler değişti?

Trafik sigortası genel şartlarında yapılan değişiklik 1 Temmuz 2026'da yürürlüğe girdi. Değer kaybı sistemi bu tarihte önemli ölçüde değişti:

• Ayrı başvuru gerekmiyor. Karşı tarafın sigortasına hasar başvurusu yaptığında değer kaybını da istemiş sayılırsın.
• Tek rapor. Eksper, onarım bedelini ve değer kaybını aynı raporda hesaplar.
• Sabit formül kalktı. Eski katsayı tabloları yerine aracın gerçek piyasa verilerine bakılır.
• Eksper ataması merkezi. Belirli bir tutarın üzerindeki hasarlarda eksper ataması zorunlu ve sırayla, merkezi sistemle yapılıyor.

Değer kaybı nasıl hesaplanır?

Eksper, aracının kazadan önceki ve onarımdan sonraki piyasa değerini tahmin eder. Bunu yaparken şunlara bakar:

• Marka, model, model yılı ve kilometre
• Hangi parçaların hasar gördüğü; parçanın değiştirildiği mi yoksa onarıldığı mı
• Aracın daha önceki hasar kayıtları
• Benzer araçların ikinci el piyasasındaki satış fiyatları

Örnek hesap

Tutarlar yalnızca örnektir; gerçek hesap aracına ve piyasaya göre değişir.

Adım adım süreç

1. Kaza tespit tutanağını doldurİki taraf anlaşırsa anlaşmalı tutanak, anlaşamazsa polis ya da jandarma tutanağı tutulur. Kazanın, araçların ve hasarın fotoğraflarını çek.
2. Karşı tarafın sigortasına başvurKarşı tarafın trafik sigortası şirketine hasar başvurusu yap. Bu başvuru değer kaybı talebini de kapsar.
3. Eksper aracını incelerAtanan eksper hasarı inceler; onarım bedelini ve değer kaybını tek raporda hesaplar.
4. Raporu kontrol etRapor sana bildirildiğinde tutarları kontrol et. Düşük bulursan 3 iş günü içinde itiraz edebilirsin; yeni bir eksper atanır.
5. ÖdemeBelgeler tamamlandıktan sonra sigorta şirketi ödemeyi yapar.
6. Anlaşmazlık olursaSigorta şirketine yazılı başvuru yaparsın. Sonuç alamazsan Sigorta Tahkim Komisyonu'na ya da mahkemeye gidebilirsin.

Bilmen gereken süreler

Sık yapılan hatalar

• Tutanağı aceleyle imzalamak. Yanlış işaretlenen bir kutucuk kusur oranını, dolayısıyla alacağın tutarı değiştirir.
• Fotoğraf çekmemek. Araçların kaza anındaki konumu sonradan kanıtlanamaz.
• Eksper raporunu okumamak. 3 iş günlük itiraz süresi kaçınca rapora itiraz etmek zorlaşır.